Hıdırellez Nedir? Nasıl ve Ne Zaman Kutlanır?


Hıdırellez Nedir? Nasıl ve Ne Zaman Kutlanır?
<p><img src="/upload/html-content/thumbnail_P00505-1928042.jpg" alt="" /></p> <p>Adı &nbsp;her ne olursa olsun bahar kutlamalarının en coşkulu en ruhuna yakışır olanlarına Trakya&rsquo;da rastlarsınız. Binlerce kişi kırmadan, d&ouml;kmeden, birbirini incitmeden sadece ve sadece bolluğun bereketin simgesi baharı kutlamak i&ccedil;in bir araya gelir. Şark&ouml;y&rsquo;de bu yıl her ne kadar Coronavir&uuml;s olsa da geleneklerden vazge&ccedil;ilmedi. 5 Mayıs g&uuml;n&uuml; sokalarda ateşler yakarak dilekler tutulup yakılan ateşlerin &uuml;zerinden &uuml;&ccedil; kez atlandı. 6 Mayı sabahı g&uuml;neşin doğmasıyla beraber deniz kenarına gelen vatandaşlar tuttukları dilekler sonrası dualar okuyarak denize yeşillik bıraktılar. 6 Mayıs hava karamadan kırlara ve doğaya &ccedil;ıkarak kutlamalara devam edcekler.</p> <p><img src="/upload/html-content/thumbnail_P00505-1902331.jpg" alt="" /></p> <p>Hıdırellez ya da Hıdrellez, Orta Asya, Ortadoğu, Anadolu ve Balkanlar'da kutlanan mevsimlik bayramlardan biridir. Ruz-ı Hızır (Hızır g&uuml;n&uuml;) olarak adlandırılan Hıdırellez g&uuml;n&uuml;, d&uuml;nyada darda kalanların yardımcısı olduğu d&uuml;ş&uuml;n&uuml;len Hızır (as) ile denizlerin hakimi olduğuna inanılan İlyas (as)'ın yery&uuml;z&uuml;nde buluştukları g&uuml;n olarak d&uuml;ş&uuml;n&uuml;l&uuml;r ve kutlanır.</p> <p><strong>Hıdırellez Nedir?</strong><br /> "<strong>Hızır</strong>" ve "<strong>İlyas</strong>" kelimelerinin halk arasındaki telaffuzundan aldığı bilinen Hıdırellez, T&uuml;rk d&uuml;nyasının mevsimlik bayramı olarak "<strong>kış mevsiminin bitip, sıcak yaz g&uuml;nlerinin başladığını</strong>" m&uuml;jdeliyor. Doğanın canlanmasının habercisi olarak g&ouml;r&uuml;len bu g&uuml;nde, Hızır ve İlyas'ın her t&uuml;rl&uuml; dileği yerine getireceği inanışı yaygın olarak kabul g&ouml;r&uuml;yor.</p> <p><strong>Hıdırellez Ne Zaman Kutlanır?</strong><br /> İnanışa g&ouml;re iyileri m&uuml;k&acirc;fatlandırıp, k&ouml;t&uuml;leri cezalandıran, zorluklarda yardımcı olan ve bolluğa kavuşturan Hızır (as)'ın İlyas peygamberle buluştuğu 6 Mayıs, bir bayram olarak binlerce yıldır kutlanıyor.</p> <p><strong>Hıdırellez Nasıl Kutlanır?</strong><br /> Onların su kaynaklarında, kırlarda buluştuğunun d&uuml;ş&uuml;n&uuml;lmesi nedeniyle kutlamalar genellikle yeşillik, ağa&ccedil;lık alanlarda, su kenarlarında, bir t&uuml;rbe ya da yatırın yanında yapılıyor. Bu gibi yerlere bu nedenle "<strong>Hıdırlık</strong>" da deniliyor. Hızır ve İlyas'ın kavuştuklarında Allah yolunda olmanın ve birlikteliklerinin verdiği sevin&ccedil;le kuvvet bulduğuna inanılıyor.</p> <p><strong>Hızır&nbsp;(as) Kimdir?</strong><br /> Hızır (as)'ın kim olduğuna dair &ccedil;eşitli g&ouml;r&uuml;şler var. Tasavvuf &ccedil;evreleri Hızır (as)'ı bir veli olarak kabul ettiği gibi, onun peygamber olduğunu d&uuml;ş&uuml;nenler de bulunuyor. Onun ak sa&ccedil;lı, nur y&uuml;zl&uuml;, sakallı yaşlı bir adam veya dilenci, fakir kılığında g&ouml;r&uuml;nd&uuml;ğ&uuml;ne inanılıyor. O zor durumdaki insanlara yardım etmesi, iyileri m&uuml;k&acirc;fatlandırıp, k&ouml;t&uuml;leri cezalandırması, berekete ve bolluğa kavuşturması gibi &ouml;zelliklerle biliniyor. Hızır (as)'ın, "<strong>hayat suyu</strong>" i&ccedil;tiği i&ccedil;in sonsuza kadar yaşayacağı da inanışlar arasında yer alıyor.</p> <p>İlyas (as)'ın peygamber olduğu konusunda ise genel kabul bulunuyor. Halk arasında kabul edilen inanışa g&ouml;re, Hızır&nbsp;(as) karaların ve havanın, İlyas (as) ise suların h&acirc;kimidir ve bu ikisi birleştiğinde, doğada var olan her şeye g&uuml;&ccedil; yetecek konuma gelinmektedir.</p> <p><strong>Hıdırellez&rsquo;in Hik&acirc;yesi Nedir?</strong><br /> Hıdrellez, b&uuml;t&uuml;n T&uuml;rk d&uuml;nyasında bilinen mevsimlik bayramlarımızdan biridir. Ruz-ı Hızır (Hızır g&uuml;n&uuml;) olarak adlandırılan hıdrellez g&uuml;n&uuml;, Hızır ve İlyas Peygamber&rsquo;in yery&uuml;z&uuml;nde buluştukları g&uuml;n olması nedeniyle kutlanmaktadır. Hızır ve İlyas s&ouml;zc&uuml;kleri birleşerek halk ağzında hıdrellez şeklini almıştır. Hıdrellez g&uuml;n&uuml;, Gregoryen takvimine g&ouml;re 6 Mayıs eskiden kullanılan Rumi takvim olarak da bilinen Julyen takvimine g&ouml;re 23 Nisan g&uuml;n&uuml; olmaktadır.</p> <p><strong>Halk arasında kullanılan takvime g&ouml;re eskiden yıl ikiye ayrılmaktadır:&nbsp;</strong>6 Mayıs&rsquo;tan 8 Kasım&rsquo;a kadar olan s&uuml;re Hızır G&uuml;nleri adıyla yaz mevsimini, 8 Kasım&rsquo;dan 6 Mayıs&rsquo;a kadar olan s&uuml;re ise Kasım G&uuml;nleri adıyla kış mevsimini oluşturmaktadır. Bu y&uuml;zden 6 Mayıs G&uuml;n&uuml; kış mevsiminin bitip sıcak yaz g&uuml;nlerinin başladığı anlamına gelir ki, bu da kutlanıp bayram yapılacak bir olaydır.</p> <p>Hızır ve Hıdrellezin k&ouml;keni hakkında &ccedil;eşitli fikirler ortaya atılmıştır. Bunlardan bazıları Hıdrellezin Mezopotamya ile Anadolu k&uuml;lt&uuml;rlerine ait olduğu; bazıları ise İslamiyet &ouml;ncesi Orta Asya T&uuml;rk k&uuml;lt&uuml;r ve inan&ccedil;larına ait olduğu yolundadır. Oysaki Hıdrellez Bayramı&rsquo;nı ve Hızır inancını tek bir k&uuml;lt&uuml;re mal etmek olanaksızdır. İlk &ccedil;ağlardan itibaren Mezopotamya, Anadolu, İran, Yunanistan ve hatta b&uuml;t&uuml;n Doğu Akdeniz &uuml;lkelerinde bahar ya da yazın gelişiyle ilgili bazı tanrılar adına &ccedil;eşitli t&ouml;ren ve ayinlerin d&uuml;zenlendiği g&ouml;r&uuml;lmektedir.</p> <p>Hızır (as), yaygın bir inanca g&ouml;re, hayat suyu (ab-ı hayat) i&ccedil;erek &ouml;lmezliğe ulaşmış; zaman zaman &ouml;zellikle baharda insanlar arasında dolaşarak zor durumda olanlara yardım eden, bolluk-bereket ve sağlık dağıtan, Allah katında ermiş bir ulu ya da peygamberdir. Hızır&rsquo;ın h&uuml;viyeti, yaşadığı yer ve zaman belli değildir. Hızır, baharın, baharla v&uuml;cut bulan taze hayatın sembol&uuml;d&uuml;r.</p> <p><strong>Hızır inancının yaygın olduğu &uuml;lkemizde Hızır (as)&rsquo;a atfedilen &ouml;zellikler şunlardır:</strong></p> <ul> <li>Hızır (as), zor durumda kalanların yardımına koşarak insanların dileklerini yerine getirir.</li> <li>Kalbi temiz, iyiliksever insanlara daima yardım eder.</li> <li>Uğradığı yerlere bolluk, bereket, zenginlik sunar.</li> <li>Dertlilere derman, hastalara şifa verir.</li> <li>Bitkilerin yeşermesini, hayvanların &uuml;remesini, insanların kuvvetlenmesini sağlar.</li> <li>İnsanların şanslarının a&ccedil;ılmasına yardım eder.</li> <li>Uğur ve kısmet sembol&uuml;d&uuml;r.</li> <li>Mucize ve keramet sahibidir.</li> <li>Hızır, bu nitelikleriyle mitoloji d&uuml;nyasının kendilerine &uuml;st&uuml;n yetenekler atfedilen tanrılarını hatırlatmaktadır.</li> </ul> <p>&Uuml;lkemizde Hıdrellez Bayramı 6 Mayıs tarihinde kutlanır. Bug&uuml;n Hıristiyanlarca da baharın ve doğanın uyanmasının ilk g&uuml;n&uuml; olarak kabul<br /> edilir; bu g&uuml;n&uuml; Ortodokslar Aya Yorgi, Katolikler St.Georges G&uuml;n&uuml; olarak kutlamaktadırlar.</p> <p>Mevsimlik bayramlarımızdan biri olan Hıdrellez, &uuml;lkemizde etkin bir bi&ccedil;imde kutlanmaktadır. B&uuml;y&uuml;k şehirlerde daha az olmak &uuml;zere, kasaba ve k&ouml;ylerde hıdrellez i&ccedil;in &ouml;nceden hazırlıklar yapılır. Bu hazırlıklar, evin temizliği, &uuml;st-baş temizliği, yiyecek-i&ccedil;eceklerle ilgili hazırlıklardır. Hıdrellez g&uuml;n&uuml;nden &ouml;nce evler baştanbaşa temizlenir. &Ccedil;&uuml;nk&uuml; temiz olmayan evlere Hızır (as)&rsquo;ın uğramayacağı d&uuml;ş&uuml;n&uuml;l&uuml;r. Hıdrellez g&uuml;n&uuml; giyilmek &uuml;zere yeni elbiseler, ayakkabılar alınır.</p> <p>Anadolu&rsquo;nun bazı yerlerinde Hıdrellez G&uuml;n&uuml; yapılan duaların ve isteklerin kabul olması i&ccedil;in sadaka verme, oru&ccedil; tutma ve kurban kesme &acirc;deti vardır. Kurban ve adaklar &ldquo;<strong>Hızır hakkı</strong>&rdquo; i&ccedil;in olmalıdır. Zira t&uuml;m bu hazırlıklar Hızır (as)&rsquo;a rastlamak amacına y&ouml;neliktir.</p> <p>Hıdrellez kutlamaları daima yeşillik, ağa&ccedil;lık alanlarda, su kenarlarında, bir t&uuml;rbe ya da yatırın yanında yapılmaktadır. Hıdrellezde baharın taze bitkilerini ve taze kuzu eti ya da kuzu ciğeri yeme &acirc;deti vardır. Baharın ilk kuzusu yenildiği zaman sağlık ve şifa bulunacağına inanılır. Bug&uuml;nde kırlardan &ccedil;i&ccedil;ek veya ot toplayıp onları kaynattıktan sonra suyu i&ccedil;ilirse b&uuml;t&uuml;n hastalıklara iyi geleceğine, bu su ile kırk g&uuml;n yıkanılırsa gen&ccedil;leşip g&uuml;zelleşileceğine inanılır. Hıdrellez gecesi Hızır (as)&rsquo;ın uğradığı yerlere ve dokunduğu şeylere feyiz ve bereket vereceği inancıyla &ccedil;eşitli uygulamalar yapılır. Yiyecek kaplarının, ambarların ve para keselerinin ağızları a&ccedil;ık bırakılır. Ev, bağ-bah&ccedil;e, araba isteyen kimseler, Hıdrellez gecesi herhangi bir yere istediklerinin k&uuml;&ccedil;&uuml;k bir modelini yaparlarsa Hızır (as)&rsquo;ın kendilerine yardım edeceğine inanırlar.</p> <p>Hıdrellezde baht a&ccedil;ma t&ouml;renleri de olduk&ccedil;a yaygın olarak uygulanan geleneklerimizdendir. Bu t&ouml;rene İstanbul ve &ccedil;evresinde &ldquo;<strong>baht a&ccedil;ma</strong>&rdquo;, Denizli ve &ccedil;evresinde &ldquo;<strong>bahtiyar</strong>&rdquo;, Y&ouml;r&uuml;k ve T&uuml;rkmenlerde &ldquo;<strong>mantıfar</strong>&rdquo;, Balıkesir ve &ccedil;evresinde &ldquo;<strong>dağara y&uuml;z&uuml;k atma</strong>&rdquo;, Edirne ve &ccedil;evresinde &ldquo;<strong>niyet &ccedil;ıkarma</strong>&rdquo;, Erzurum&rsquo;da &ldquo;<strong>mani &ccedil;ekme</strong>&rdquo; adı verilir. T&ouml;renler baharda doğanın ve t&uuml;m canlıların uyanmasıyla eş anlamlı olarak insanların da talihlerinin a&ccedil;ılacağı inancıyla, şanslarını denemek i&ccedil;in yapılır. Hıdrellezden bir gece &ouml;nce bahtını denemek ve kısmetlerinin a&ccedil;ılmasını sağlamak isteyen gen&ccedil; kızlar yeşillik bir yerde veya bir su kenarında toplanırlar. İ&ccedil;inde su bulunan bir &ccedil;&ouml;mleğe kendilerine ait y&uuml;z&uuml;k, k&uuml;pe, bilezik gibi şeyler koyarak ağzını t&uuml;lbentle bağladıktan sonra bir g&uuml;l ağacının dibine bırakırlar. Sabah erkenden &ccedil;&ouml;mleğin yanına giderek s&uuml;tl&uuml; kahve i&ccedil;ip ağızlarının tadının bozulmaması i&ccedil;in dua ederler. Ardından niyet &ccedil;&ouml;mleğinin a&ccedil;ılmasına ge&ccedil;ilir. &Ccedil;&ouml;mlekten i&ccedil;indekiler &ccedil;ıkarılırken bir yandan da maniler s&ouml;ylenir. Buna g&ouml;re eşyanın sahibi hakkında yorumlar yapılır. Hıdrelleze &ouml;zg&uuml; bu uygulama temelde bu şekilde yapılmakla birlikte, y&ouml;relere g&ouml;re bazı farklılıklar da g&ouml;sterebilmektedir. Son zamanlarda ise bu t&ouml;ren yalnızca evde kalmış kızların kısmetini a&ccedil;mak amacıyla yapılmaktadır.</p> <p>&nbsp;</p> <p>Sonu&ccedil; olarak, Anadolu&rsquo;da hala g&ouml;rkemli t&ouml;renlerle kutlanan Hıdrellez Bayramı insanlık tarihinde &ccedil;ok eski zamanlardan beri kutlanmaktadır. Farklı zamanlarda, farklı isimler altında kutlansa da Hıdrellez motiflerine pek &ccedil;ok yerde rastlamak m&uuml;mk&uuml;n olmaktadır. Baharın gelişi ve doğanın canlanması insanlar tarafından bayramlarla kutlanması gereken bir durum olarak algılanmıştır. B&ouml;ylece bir bahar bayramı olan Hıdrellez evrensel bir nitelik kazanmıştır.</p> <p><strong>Hızır (as) Peygamber midir?</strong><br /> İbrahim aleyhisselamdan sonra yaşamış bir peygamber veya veli. Avrupa ve Asya kıtalarına h&acirc;kim olan Z&uuml;lkarneyn aleyhisselamın askerinin kumandanı ve teyzesinin oğludur. İsminin, Belk&acirc; bin Melkan, k&uuml;nyesinin Eb&uuml;'l-Abb&acirc;s olduğu ve soyunun N&ucirc;h aleyhisselamın Sam isimli oğluna dayandığı bildirilmiştir. B&acirc;zıları da Hızır aleyhisselamın İsrailoğullarından olduğunu s&ouml;ylemişlerdir.</p> <p>Hızır lakabıyla meşhur olmasının sebebi, kuru bir yere oturup kalktığı zaman, oranın yeşerip yemyeşil olmasından dolayıdır. Sah&icirc;h-i Buh&acirc;r&icirc;'de bildirilen bir had&icirc;s-i şer&icirc;fte Peygamber efendimiz;&nbsp;<strong><em>"Hızır, otsuz kuru bir yerde oturduğunda, o yer birdenbire yemyeşil olur, peşi sıra dalgalanırdı."</em></strong>&nbsp;buyurdu. Musa aleyhisselamla g&ouml;r&uuml;ş&uuml;p yolculuk yaptı. Fakat vefatından sonra r&ucirc;hu insan şeklinde g&ouml;z&uuml;k&uuml;p, gariplere yardım etmektedir.</p> <p>&nbsp;</p> <p>Hızır (as), Allah&uuml; te&acirc;l&acirc;nın sevgili kullarındandı. Doğdu, b&uuml;y&uuml;d&uuml; ve vefat etti. Ancak Allah&uuml; te&acirc;l&acirc; onun ruhuna insan şeklinde g&ouml;r&uuml;nmek ve kıyamete kadar yardım isteyen M&uuml;sl&uuml;manların imd&acirc;dına yetişmek, yardım etmek, konuşmak, ilim &ouml;ğrenmek ve &ouml;ğretmek &ouml;zelliklerini verdi. Bazı &acirc;limler "<strong>nebi</strong>" (peygamber), bazı &acirc;limler de &ldquo;<strong>Vel&icirc;</strong>&rdquo;dir dediler. Hızır (as), yaşayan insanlarda g&ouml;r&uuml;len h&acirc;ller bulunduğu i&ccedil;in yaşıyor zannedilmektedir.</p> <p>Hızır (as), g&uuml;zel ahl&acirc;k s&acirc;hibi, c&ouml;mert ve insanlara karşı &ccedil;ok şefkatliydi. Allah&uuml; te&acirc;l&acirc;nın izni ile keramet ehli olup, kimya ilmini bilirdi. Hak te&acirc;l&acirc;nın bildirmesiyle led&uuml;nn&icirc; ilme s&acirc;hipti.</p> <p>Hızır (as)ın Musa aleyhisselam ile buluşması, g&ouml;r&uuml;şmesi ve yolculuk yapması Kur&rsquo;an-ı Kerim&rsquo;de Kehf s&ucirc;resi 60 ve 80. &acirc;yetlerinde ve had&icirc;s-i şer&icirc;flerde bildirilmiştir.</p> <p>Peygamber efendimiz Esh&acirc;b-ı kir&acirc;m ile Teb&uuml;k Harbindeyken ikindi namazını kıldıktan sonra iki beyit işittiler. Fakat şiiri s&ouml;yleyeni g&ouml;remediler. Res&ucirc;lullah efendimiz;&nbsp;<strong><em>"Bu iki beytin s&ouml;yleyicisi kardeşim Hızır'dır. Sizi &ouml;v&uuml;yor."</em></strong>&nbsp;buyurdu.</p> <p>Hızır (as) bir&ccedil;ok z&acirc;tın tasavvufta yetişmesine rehberlik etmiş, feyz vermiştir. Hızır (as)ın tasavvufta yetiştirdiği en meşhur &acirc;lim ve velilerden biri Abd&uuml;lh&acirc;lık Goncd&uuml;v&acirc;n&icirc; hazretleridir.</p> <p>Hızır (as), İlyas (as) ile&nbsp;birlikte Peygamber efendimizin (sallallah&uuml; aleyhi ve sellem) vefatında h&acirc;ne-i sa&acirc;detlerine gelip Ehl-i beyt i&ccedil;in sabır tavsiyesinde bulundu. Onların geldiklerini ve sabır tavsiye ettiklerini hazret-i Eb&ucirc; Bekr, Ehl-i beyte bildirdi.</p> <p><strong>İlyas (as) Kimdir?</strong><br /> Ben&icirc; İsrail&rsquo;e g&ouml;nderilen peygamberlerden, Musa aleyhisselamın dinini insanlara bildirmek i&ccedil;in Allah&uuml; te&acirc;l&acirc; tarafından vazifelendirildi.</p> <p>Hazret-i Musa&rsquo;dan sonra Ben&icirc; İsrail kavmine g&ouml;nderilen peygamberlerin hepsi Tevrat&rsquo;ın h&uuml;k&uuml;mlerini unutan, yerine getirmeyen insanlara bunları bildirmek i&ccedil;in g&ouml;nderildi. Ben&icirc; İsrail, o zaman Şam ve civarında dağınık k&uuml;&ccedil;&uuml;k devletler h&acirc;linde yaşıyordu. &Ccedil;&uuml;nk&uuml; Yuşa bin N&ucirc;n, Şam kıtasını fethedip, Ben&icirc; İsrail&rsquo;e taksim etmişti. Bir kabileye de Baalbek ve etrafını verdi. İlyas (as) Baalbek&rsquo;in kabilesinde bulunuyordu.</p> <p>Ben&icirc; İsrail zamanla yoldan &ccedil;ıkmış, aralarında fesat ve karışıklık başlamıştı. Tevrat&rsquo;taki Allah&uuml; te&acirc;l&acirc;nın emirlerini unutmuşlar, putlara tapmaya başlamışlardı. İlyas (as) peygamber olarak g&ouml;nderildiği zaman, Ba&rsquo;l adında 8-10 metre b&uuml;y&uuml;kl&uuml;ğ&uuml;nde bir puta tapıyorlardı.&nbsp;<strong><em>Hazret-i İlyas; &ldquo;Ba&rsquo;l&rsquo;den vazge&ccedil;iniz ve her şeyin yaratıcısı olan Allah&rsquo;a ibadet ediniz.&rdquo;&nbsp;</em></strong>diye nasihat etti. Fakat dinlemediler. Onları Allah&rsquo;ın azabı ile korkuttu ise de, beldelerinden &ccedil;ıkarttılar. Allah&uuml; te&acirc;l&acirc; da onlardan feyz ve bereketi kaldırdı. Yağmurlar kesildi, kıtlık başladı. Hayvanlar susuzluktan &ouml;ld&uuml;. Başlarına &ccedil;eşitli bel&acirc;lar geldi.</p> <p>İlyas (as) bu kıtlık yıllarında imanı gizlice halka anlatıyordu. B&uuml;t&uuml;n evlerde kıtlık varken, inananların evlerine, İlyas (as)ın bir mucizesi olarak, bolluk ve bereket gelmişti. Herkes kokmuş leş yerken, bunların evi yiyecek doluydu. Baalbek h&uuml;k&uuml;mdarının hazineleri doluydu. Fakat satın alacak yiyecek bulamıyorlardı. Nih&acirc;yet hatalarını anladılar ve hazret-i İlyas&rsquo;ı bularak af dileyip iman ettiler. İlyas (as), sen bize dua et, dediler. Her ne s&ouml;ylerse ona t&acirc;bi olacaklarına s&ouml;z verdiler. Hazret-i İlyas, Allah&uuml; te&acirc;l&acirc;ya dua etti. Bel&acirc; ve musibetin kalkmasını diledi. Allah&uuml; te&acirc;l&acirc; hazret-i İlyas&rsquo;ın duasını kabul etti. O belde yeniden feyz ve berekete kavuştu. Bol bol yağmur yağdı. Her taraf yeşerdi. Memlekette b&uuml;y&uuml;k bir ferahlık meydana geldi.&nbsp;<strong><em>İsrailoğulları sonra hazret-i İlyas&rsquo;a: &ldquo;Senin duan ile kurtulduk. Ancak ekebileceğimiz tohum yok. Dua et de tohum elde edelim.&rdquo;&nbsp;</em></strong>dediler.</p> <p>Hazret-i İlyas dua etti. Allah&uuml; te&acirc;l&acirc; tuz ekmelerini bildirdi. Tarlalara tohum yerine tuz ektiler. Mucize olarak yerde nohut yetişti. İsrailoğulları bu h&acirc;l &uuml;zere bir m&uuml;ddet hazret-i İlyas&rsquo;a t&acirc;bi oldular. Fakat hak yolda sebat etmeleri uzun s&uuml;rmedi. Yine nank&ouml;rl&uuml;k edip, doğru yoldan ayrıldılar. Bu durum &uuml;zerine hazret-i İlyas, Allah&uuml; te&acirc;l&acirc;nın izni ile onların arasından ayrılınca, isyanları sebebiyle gitgide perişan oldular. Kur&rsquo;an-ı Kerim&rsquo;de S&acirc;ff&acirc;t s&uuml;resinde bunların isyanları sebebiyle Cehenneme gidecekleri bildirilmektedir.</p> <p>Abdullah ibni Abb&acirc;s&rsquo;tan rivayet edildiğine g&ouml;re; hazret-i İlyas Baalbek&rsquo;ten &ccedil;ıkınca, il&acirc;h&icirc; emirleri bildirmek &uuml;zere dolaşırken yolu bir k&ouml;ye d&uuml;şt&uuml;. Bu k&ouml;ydeki insanlara nasihat etti. Onları imana d&acirc;vet etti. K&ouml;yl&uuml;ler onu severek k&ouml;ylerinde bir m&uuml;ddet kalmasını istediler. O da kabul etti ve İsrailoğullarından ihtiyar bir kadının evinde misafir oldu. Bu kadının hasta bir oğlu vardı. Hastalığına bir t&uuml;rl&uuml; şifa bulunamamıştı. İhtiyar kadın oğlunun durumunu hazret-i İlyas&rsquo;a anlatarak &ccedil;ocuğunun şifa bulup bu dertten kurtulması i&ccedil;in Allah&uuml; te&acirc;l&acirc;ya dua etmesini istedi. Hazret-i İlyas, &uuml;z&uuml;lme şif&acirc; Allah&uuml; te&acirc;l&acirc;dandır, dedi. Abdest alıp iki rek&acirc;t namaz kıldı. Hasta &ccedil;ocuğa şifa vermesi i&ccedil;in Allah&uuml; te&acirc;l&acirc;ya yalvardı. Allah&uuml; te&acirc;l&acirc; duasını kabul etti. Hasta &ccedil;ocuk iyileşti. Bu &ccedil;ocuğun adı Elyesa idi. Şifa bulduktan sonra hazret-i İlyas&rsquo;a iman etti. Yanından ayrılmadı. Ondan Tevrat&rsquo;ı &ouml;ğrendi. Hazret-i İlyas&rsquo;ın vefatından sonra da İsrailoğullarına peygamber olarak g&ouml;nderildi.</p> <p>Kur&rsquo;an-ı Kerim&rsquo;in S&acirc;ff&acirc;t ve En&rsquo;&acirc;m s&uuml;relerinde İlyas (as) ilgili haberler vardır.</p> <p><strong>Hıdırellez'de Neler Yapılır?</strong></p> <p>Hızır&nbsp;(as) ve İlyas (as)'ın bir araya geldikleri g&uuml;nde her t&uuml;rl&uuml; dileğin onlar tarafından yerine getirileceğine inanılıyor. Bu nedenle &ccedil;eşitli dilekler i&ccedil;in &ccedil;eşitli rit&uuml;eller ger&ccedil;ekleştiriliyor.</p> <p><strong>Hıdırellez'de aşk dile gelir. Anadolu&rsquo;nun bazı yerlerinde gen&ccedil;ler, o g&uuml;n karşılıklı olarak birbirlerine mani s&ouml;ylerler:</strong></p> <p><em>Erkek G&ouml;kte yıldız bir sıra<br /> Sarılmış mor mintana<br /> Benim gibi kul gerek<br /> Senin gibi sultana.</em></p> <p><em>Kız G&ouml;kte yıldız bir sıra<br /> Sırma &ouml;rd&uuml;m mintana<br /> Senin gibi er lazım<br /> Benim gibi sultana</em></p> <p><strong>Hıdırellez'de Neler Yapılmaz?</strong></p> <ul> <li>5 Mayıs akşamı evlenme &ccedil;ağına gelmiş kızlara bulaşık yıkattırılmaz.</li> <li>Hıdırellez g&uuml;n&uuml;, hi&ccedil;bir yeşil dalından koparılmaz.</li> <li>Bazı b&ouml;lgelerde Hıdırellez g&uuml;n&uuml; &ccedil;amaşır yıkanması, ev temizlenmesi ve iş yapılması da uygun bulunmaz.</li> </ul> <p><strong>Hıdırellez Gecesi Bereket İ&ccedil;in Neler Yapılır?</strong><br /> Hıdrellez gecesi Hızır (as)'ın bereket vermesi i&ccedil;in yiyecek kaplarının, erzak torbalarının, ambarların ve para keselerinin ağızları a&ccedil;ık bırakılıyor.</p> <p><strong>Hıdırellez'de Neden Ateş &Uuml;zerinden Atlanır?</strong><br /> En yaygın rit&uuml;el, nazardan ve hastalıktan korunmak i&ccedil;in ateş yakarak &uuml;zerinden atlamaktır. Bu rit&uuml;el adeta Hıdırellez'le &ouml;zdeşleşmiştir. G&uuml;nahlardan arınmak i&ccedil;in de bu uygulamaya başvurulduğu ifade ediliyor.</p> <p>Evlenmek isteyen kızlar gelin maketi yapar ve g&uuml;l dalına asarlarsa evlenecekleri kişiyi d&uuml;şlerinde g&ouml;receklerine inanılıyor. Evlenmekte geciktiği d&uuml;ş&uuml;nenlerin başının &uuml;zerinden kilit a&ccedil;ılıyor.</p> <p><strong>Hıdırellez Dileği G&uuml;l Ağacına Ne Zaman Asılır?</strong><br /> 5 Mayıs akşam ezanı ile g&uuml;l dallarına paralar asılır.(Eskiden kese i&ccedil;ine para dikilip g&uuml;l dibine g&ouml;m&uuml;l&uuml;rm&uuml;ş.) ya da a&ccedil;ık c&uuml;zdan bırakılır. B&ouml;ylelikle bolluk ve berekete ulaşmak, varlıklı kişiler olmak d&uuml;şlenir. Asılan paralar ya da c&uuml;zdanlar 6 Mayıs sabah erkenden geri toplanır. Evdeki her kişi i&ccedil;in yedi fasulye ya da yedi nohut ekilir, gelebilecek k&ouml;t&uuml;l&uuml;klerin bunlara gelmesi dilenir.</p> <p>5 Mayıs g&uuml;n&uuml; (Nişanlılar arsında) oğlan evi, kız evine Hıdırellez Kurbanı, olarak s&uuml;slenmiş bir ko&ccedil; g&ouml;nderir. Bu kurban ertesi g&uuml;n kesilerek birlikte yenir. Yemeğe &ccedil;ağırılanlar, &ccedil;arşaf, havlu yemeni ve g&ouml;n&uuml;llerinden kopan armağanlar getirirler. Getirilen armağanlar ipler &uuml;zerinde sergilenir.</p> <ul> <li>Hıdırellez g&uuml;n&uuml;, erkenden kalkılıp kapılar a&ccedil;ılır. Gen&ccedil; kızlar i&ccedil;in hazırlanan sandıklar a&ccedil;ılır. A&ccedil;ılır ki eve bereket dolsun, gen&ccedil; kızımız da iyi bir evlilik yapsın.</li> <li>Hıdırellez g&uuml;n&uuml;, bazıları sabah g&uuml;n doğarken kırlara, bağlara, bah&ccedil;elere &ccedil;ıkıp buralarda Hızır (as)&rsquo;ın ayak izlerine basarak bolluğa ulaşmayı d&uuml;şler.</li> <li>Hıdırellez g&uuml;n&uuml;, doğa ve insan sevgisi &ccedil;ok &ouml;nemlidir &ccedil;&uuml;nk&uuml; Hızır (as) ve İlyas (as), insanları, doğayı, iyiliği ve c&ouml;mertliği seven, bereketin simgesi olan, kutsallıklarına inanılan dinsel varlıklardır.</li> </ul> <p><strong>Hıdırellez Ne Zaman Biter?</strong><br /> 6 Mayıs g&uuml;n&uuml; ikindi zamanı Hıdırellez&rsquo;in bittiğine inanılır. Ancak eğlenceler hava kararıncaya değin s&uuml;rer. Hızır (as) uğrasın! Dileği bolluk gelmesi anlamında kullanılır.</p> <p><strong>Hıdırellez Dileği Ne Zaman Yazılır?</strong><br /> 5 Mayıs akşam ezanı ile g&uuml;l dallarına paralar asılır. Asılan paralar ya da c&uuml;zdanlar 6 Mayıs sabah erkenden geri toplanır. Yine Hıdırellez akşamı evdeki her kişi i&ccedil;in yedi fasulye ya da yedi nohut ekilir, gelebilecek k&ouml;t&uuml;l&uuml;klerin bunlara gelmesi dilenir.</p> <p><strong>Hıdırellez Gecesi Ev, Araba vb. İstekleri Nasıl Yapılır?</strong><br /> Ev, bağ-bah&ccedil;e, araba isteyen kimseler, Hıdrellez gecesi g&uuml;l ağacının altına istediklerinin k&uuml;&ccedil;&uuml;k bir modelini yaparlarsa Hızır (as)'ın kendilerine yardım edeceğine inanıyorlar.</p> <p><strong>Hıdırellez Namazı ve Namaz Duası Nasıl Yapılır?</strong><br /> Hıdırellez akşamı (5 Mayıs) g&uuml;n&uuml;, ikindi namazından sabah namazına kadar vaktiniz var. Bu s&uuml;re i&ccedil;inde 2 rek&acirc;t Allah rızası i&ccedil;in namaz kılıp dilekleriniz i&ccedil;in dua edebilirsiniz. Hıdırellez namazından sonra okunacak dua ş&ouml;yledir;</p> <p><em>&ldquo;Ya Rabbi Sen d&uuml;nyanın k&acirc;inatın sahibisin. Her canlıyı yaratan Sensin. Benim ve her canlının Rabbi de Sensin. Benim hem d&uuml;nyamı hem de ahiretim g&uuml;zel eyle. Bana ve t&uuml;m kullarına hak ettiğimiz gibi değil l&uuml;tfunla ve merhametinle muamele eyle. Hızır (as) ve Hıdır(as) bana yoldaş eyle. Bizleri hata ve yanlışlarımızdan d&ouml;nd&uuml;rs&uuml;nler. Maddi ve manevi sıkıntılarımızda her zaman yanımızda olsunlar. Dualarımızı Senin g&uuml;zel isimlerin h&uuml;rmetine, habibin h&uuml;rmetine kabul buyur. &Acirc;min&hellip;&ldquo;</em></p> <p><strong>Hıdırellez Dileğini Asarken Hangi Dua Okunur?</strong><br /> <strong>Dilek dilerken ve G&uuml;l ağacına astıktan sonra edeceğiniz Dua:</strong></p> <p><strong><em>Bismillahirrahmanirrahim</em></strong><em><br /> Bin bir adım bir adım /Allah bir adım adım / kerim kerem Allah / başımda bir Duman var yardım eyle ya Allah / La ilaha illallah Muhammeden Resullullah yetiş imdadıma Hızır ile Allah birsin sen kulla mişersin biz gibi kulların yardımcısı sensin Hızır deryada erdim murada. &Acirc;min!</em></p> <p><strong>Hıdırellez Bereket Duası:</strong><br /> <strong>Hıdırellez dileklerini g&uuml;l ağacının dalına bağlarken bu duayı okumanız gerekiyor:</strong></p> <p><strong><em>Bismillahirrahmanirrahim</em></strong><em><br /> &ldquo;Allah&uuml;mme Rabb&uuml;h&uuml; Ya Halkalhalas Muhammedin Resulullah Yetiş imdadıma Ya HIZIR YA İLYAS&rdquo;</em></p> <p>Bu dua 40 defa okunuyor. 5 Mayıs g&uuml;n&uuml; 39 defa okunuyor. 6 Mayıs g&uuml;n&uuml; 1 defa okunup 40&rsquo;a tamamlanıyor. İ&ccedil;inizden geldiği gibi Allah&rsquo;a dua edersiniz. Allah&rsquo;tan dileklerinizi ve bu senenin hayırlı olması, bol rızıkla olması ve diğer isteklerinizi bildirirsiniz.</p> <p><strong>Hıdırellez Ne Zaman Biter?</strong><br /> 6 Mayıs g&uuml;n&uuml; ikindi zamanı Hıdırellez&rsquo;in bittiğine inanılır. Ancak eğlenceler hava kararıncaya değin s&uuml;rer. Hızır (as) uğrasın! Dileği bolluk gelmesi anlamında kullanılır.</p>

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yapan siz olun.

Yorum yaz

E-posta adresiniz paylaşılmayacaktır. * İşaretli alanları doldurmak zorunludur

Benzer Haberler